ಯಕ್ಷಗೆಜ್ಜೆ (ರಿ) ಇದು ಶಿರಸಿಯ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ, ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಯಕ್ಷಗಾನ ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. 2017ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮತಿ ನಿರ್ಮಲಾ ಮಂಜುನಾಥ ಹೆಗಡೆ ಗೋಳಿಕೊಪ್ಪ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ, ಯಕ್ಷಗಾನದ ಪಾವನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭಾಗವತಿಕೆ, ನೃತ್ಯ, ತಾಳಮದ್ದಳೆ, ವೇಷಭೂಷಣ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣಗಾರಿಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿರಂತರ ಶಿಬಿರಗಳು, ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವಗಳು, ಮಹಿಳಾ ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳ ಯಕ್ಷಗಾನ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಕಲಾ ಸಂವಾದಗಳ ಮೂಲಕ ಯಕ್ಷಗೆಜ್ಜೆ ಕಲೆಯ ಬೆಳಕನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೆ ವೇದಿಕೆ ಒದಗಿಸಿ, ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಬೆಳೆಸುವ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕಲೆಯ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ — “ಯಕ್ಷಗಾನದ ಗೆಜ್ಜೆ ನಾದದಲ್ಲಿ ಕಲೆಯ ಪ್ರೇರಣೆ” ಎಂಬ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯದೊಂದಿಗೆ.
ಯಕ್ಷಗಾನದ ಹೃದಯವಾದ ಭಾಗವತಿಕೆ — ನಾದ, ಪದ್ಯ ಮತ್ತು ಭಾವಗಳ ಸಂಗಮ. ನಮ್ಮ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವತರು ಕೇವಲ ಗಾಯನ ಕಲಿಯುವುದಲ್ಲ, ಪದ್ಯದ ಅರ್ಥಗ್ರಹಣ, ರಾಗ–ತಾಳದ ಜಾಣ್ಮೆ ಮತ್ತು ರಂಗಭಾವದ ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ನಾದ, ನಾದದಲ್ಲಿ ಭಾವ ಮತ್ತು ಭಾವದಲ್ಲಿ ಕಲೆಯ ಆಳವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಪಾಠಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
ಯಕ್ಷಗಾನದ ತಾಳಮದ್ದಳಿನ ಸ್ಪಂದನೆ ವೇದಿಕೆಯ ಜೀವ. ನಮ್ಮ ಮದ್ದಳೆ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಾಳದ ತೂಕ, ನಾದದ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ರಂಗದ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪರಂಪರೆಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ತಾಳವಿಧಾನ, ಕೈಚಳಕ ಮತ್ತು ಶ್ರುತಿಸಮತೆಯ ಅಭ್ಯಾಸದ ಮೂಲಕ ಕಲೆಯ ನಿಜವಾದ ರಸವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಇದು ಸೂಕ್ತ ವೇದಿಕೆ.
ಯಕ್ಷಗಾನದ ಉತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ಚೆಂಡೆಯ ನಾದದಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಚೆಂಡೆ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ತಾಳದ ತೀವ್ರತೆ, ಲಯದ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ರಂಗಭಾವದ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪರಂಪರೆಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಚೆಂಡೆ ವಾದನದ ತಂತ್ರ, ಕೈಪಾಡು ಮತ್ತು ರಂಗಪ್ರದರ್ಶನದ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡುವ ಈ ತರಗತಿಗಳು ಯಕ್ಷಗಾನದ ನಾದಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತವೆ.
ಯಕ್ಷಗಾನದ ಆತ್ಮವೆಂದರೆ ನೃತ್ಯ — ಭಾವ, ಭಂಗಿ ಮತ್ತು ಭಾವನೆಗಳ ಸಜೀವ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ. ನಮ್ಮ ನೃತ್ಯ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ದೇಹಭಾಷೆ, ತಾಳಸಮಯ ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆಯ ಚಲನಶೈಲಿಯನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಪರಂಪರೆಯ ಅಳವಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನವೀನತೆಯ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡುವ ಈ ತರಗತಿಗಳು ಕಲೆಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ರಂಗಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕವಾಗಿವೆ.
ತಾಳಮದ್ದಳೆ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಸಂವಾದಕಲೆಯ ಹೃದಯ — ಮಾತು, ಪದ್ಯ ಮತ್ತು ತಾಳದ ಸಮ್ಮಿಲನ. ನಮ್ಮ ತಾಳಮದ್ದಳೆ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕಥಾ–ಪಾತ್ರಾಭಿವ್ಯಕ್ತಿ, ಪದ್ಯನಡೆ, ರಾಗ–ತಾಳದ ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಂವಾದದ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಪರಂಪರೆಯ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ನಾದವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಈ ತರಗತಿಗಳು, ಕಲೆಯ ಆಳವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಿ ಮನೋವಿಕಾಸವನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಯಕ್ಷಗಾನದ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಶೋಭೆ ವೇಷಭೂಷಣದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ವೇಷಭೂಷಣ ತರಗತಿಗಳಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಪಾತ್ರದ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ವೇಷ ವಿನ್ಯಾಸ, ಬಣ್ಣಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ಆಭರಣಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಮುಖಭಾವದ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಕಲೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಪರಂಪರೆಯ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ನವೀನ ವಿನ್ಯಾಸದ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡುವ ಈ ತರಗತಿಗಳು, ಕಲೆಯ ದೃಶ್ಯಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಜೀವಂತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
